Hanlar

 

Emir Han

 

Orhan külliyesine ait yapılardan biridir. Külliye, cami, medrese, imaret, mektep, medrese, hamam ve handan (Emir Hanı) oluşmaktadır. 'Bey Hanı' olarak da bilinir.

Ulucami’nin kuzeydoğusunda fetihten sonra bir kaç yıl için at pazarı olarak kullanılan yerde inşa edilmiştir. XVI. Yüzyılın ikinci yarısın akadar ‘Bezzezistan’ olarak anılan han, külliyeye gelir getirmesi amacıyla yapılmıştır.

Bursa’ya yapılan ilk bedesten olması bakımından önemli olan han, Bursa çarşısının çekirdeğini oluşturur.

46x50 metrelik bir avlu etrafında sıralanan odalardan oluşan revaklı ve iki katlı bir yapıdır. Osmanlı hanlarının ilk örneklerinden sayılır. Dört köşedeki kubbeler dışında yapının diğer kısımları tonozla örtülüdür. Duvarlar iki sıra tuğla bir sıra taştan oluşan almaşık örgülüdür. Hanın alt katındaki odalar 36 tane olup, pencereleri mahzenler şeklindedir; bunlar eşya deposu olarak kullanılırlar. Üst katlardaki her odada birer pencere ve ocak vardır. Hanın ortasında bir yenilenmiş şadırvan ve eski ağaçlar bulunur.

Maalesef han, zaman içinde yapılan onarımlarla büyük ölçüde özgünlüğünü yitirmiştir. Ancak 1956 yılında yapılan aslına uygun onarımlar sonucu asıl şekline yaklaşmıştır. 1958 Kapalıçarşı yangını sırasında tamamen yanan yapının Ulucami tarafında yeni bazı eklemeler yapılmış , tuvaletlerden Ulucami’ye açılan bir kapı yapılmıştır. Yine Ulucami tarafındaki hücrelerden birine geçiş için bir kapı açılmıştır. Bu tamirat sırasında Ulucami tarafındaki revek kemerleri sivri yerine düz yapılmış, duvarlar iki sıra tuğla bir sıra kesme taş ile örülmüştür.Bugün han, tekstil kolu başta olmak üzere tümüyle işyerleriyle doludur.

Geyve Han

XV. yüzyılda Hacı İvaz Paşa tarafından Yeşil Cami'ye gelir temini için yaptırılıp Çelebi Mehmed'e hediye edilmiştir. Demirkapı Çarşısı'ndadır. Eskiden Lonca Hanı da denilmekteydi. İki katlı olan hanın altında 26, üstünde 30 odası vardır. Dört cephesinde iki giriş kapısı mevcuttur. Batıdaki giriş kapısı iki tarafı kemerli beşik tonoz'ludur. Han tuğla ve moloz taş ile inşa edilmiş olup kirpi saçak'lıdır. Ayakları ve kemerleri tuğladan yapılmıştır. Odalar dairevi tonoz'la kaplıdır.

 

Koza Han

Ulu Cami ile Orhan Cami arasında bulunan Koza Han 1491’de II. Bayezid tarafından mimar Abdül ula bin Pulat Şah'a İstanbul’daki eserlerine vakıf olarak yapılmıştır. Hanın içinde geniş, dikdörtgen bir avlunun çevresinde iki katlı olan han 95 odalıdır, tam ortasında küçük bir mescidin altında bir şadırvan vardır. Hanın doğusunda ahır ve depoların bulunduğu Dış Kozahan denilen ikinci bir avlulu bölüm vardır. Uzunçarşı’ya mavi çinilerle süslü bir taçkapı ile açılır. Eski zamanlarda değişen adları; Ceddid-i Evvel, Şimşek Hanı, Beylik Kervansarayı, Beylik Hanı, Cedid-i Amire ve Yeni Kervansaray'dır.

Pirinç Han

Pirinç Han, Sultan II. Bayezid tarafından İstanbul'daki vakıflarına gelir sağlamak amacıyla 1508 yılında yaptırılan han. Pirinç Hanın mimarları Yakup Şah bin Sultan Şah ve Ali bin Abdullah'dır. Bina emini Ecebey bin Abdullah ve Nazır Muhiddin'dir.